Wpływ soi i jej przetworów na funkcjonowanie tarczycy

Wpływ soi i jej przetworów na funkcjonowanie tarczycy

Soja i jej przetwory

Soja to roślina strączkowa, uprawiana głównie na terenach Ameryki Południowej, Północnej oraz Azji. Początkowo zyskała popularność w kuchni azjatyckiej. Aktualnie często wykorzystuje się ją m.in. w kuchni wegetariańskiej ze względu na wysoką zawartość białka (około 35%). Poza nasionami soi, na rynku dostępnych jest wiele produktów na bazie tej rośliny. Należą do nich napoje i jogurty sojowe, makarony sojowe, tofu (rodzaj twarogu z mleka sojowego), tempeh (wytwarzany ze sfermentowanych nasion), sos sojowy czy japońska pasta miso (2).

Wpływ soi na tarczycę

Wpływ soi i jej przetworów na funkcjonowanie tarczycy 2

Pierwsze spekulacje dotyczące wpływu soi na gruczoł tarczowy miały miejsce już około 80 lat temu. Wówczas zauważono powiększenie tarczycy u szczurów, które były karmione paszą sojową.

Aktualnie istnieje znacznie więcej dowodów sugerujących wpływ tych produktów na organizm człowieka. Z analiz wynika, że nawet w przypadku żywienia niemowląt odnotowano wpływ soi na pracę tarczycy. U niemowląt, które były karmione mieszankami sojowymi, zaobserwowano pojawienie się wola, a nawet kliniczne objawy niedoczynności tarczycy. Symptomy te ustępowały po odstawieniu soi.

Również wśród dorosłych osób spożywających duże ilości produktów sojowych, odnotowano wzrost stężenia TSH. Co ciekawe w niektórych badaniach takie zmiany zaobserwowano tylko w grupie kobiet, natomiast nie dotyczyło to mężczyzn. Może to wynikać z większej podatności kobiet na czynniki środowiskowe wpływające na pracę tarczycy, działanie wolotwórcze substancji zawartych w pożywieniu i ogólnie częstszej zapadalności na choroby tarczycy (4).

Soja obfituje w izoflawony należące do fitoestrogenów. Fitoestrogeny to związki roślinne, które w organizmie ludzkim mają działanie zbliżone do żeńskich hormonów płciowych. Istnieją liczne badania, w których odnotowano wolotwórcze działanie  izoflawonów sojowych (1).

Soja ma także wpływ na farmakoterapię chorób tarczycy. Badania dowiodły, że obniża wchłanianie leku (lewotyroksyny), a zatem powoduje konieczność zwiększenia jego dawki. Istnieją liczne dowody na to, że w przypadku zbyt wysokiego spożycia soi i jej produktów, zaburzone jest wchłanianie leków stosowanych w chorobach tarczycy.

Podsumowanie

Mimo, że soja jest bardzo dobrym źródłem białka i ma szerokie zastosowanie m.in. w kuchni wegetariańskiej, osoby z chorobami tarczycy, w tym Hashimoto, powinny unikać jej w swojej diecie z uwagi na negatywny wpływ na farmakoterapię tych schorzeń oraz pracę tarczycy.

Literatura

  1. D’Adamo CR., Sahin A., Soy foods and supplementation: a review of commonly perceived health benefits and risks. Altern Ther Health Med. 2014, 20(1): 39-51.
  2. Pastusiak K., Michałowska J., Bogdański P. Postępowanie dietetyczne w chorobach tarczycy. Forum Zaburzeń Metabolicznych 2017, 8(4): 155–160.
  3. Ratajczak A.E., Moszak M., Grzymisławski M. Zalecenia żywieniowe w niedoczynności tarczycy i chorobie Hashimoto. Piel Zdr Publ. 2017, 7(4): 305-311.
  4. Urbaniak B., Marcisz Cz., Wpływ soi i izoflawonów sojowych na tarczycę. Postępy fitoterapii 2006, 2: 83-89.
  5. Zakrzewska E., Zegan M., Michota-Katulska E. Zalecenia dietetyczne w niedoczynności tarczycy przy współwystępowaniu choroby Hashimoto. Bromat. Chem. Toksykol. 2015, 2: 117-127.
O autorze Redakcja

Mamhashi.pl, jeden z wiodących portali gromadzący wiedzę o chorobie Hashimoto, który powstał z myślą o osobach chorych, szukających wsparcia oraz informacji na temat choroby. Artykuły, poradniki i materiały informacyjne są tworzone przez ekspertów w dziedzinach takich jak: endokrynologia, dietetyka i psychologia.

Przeczytaj także

Białko w chorobie Hashimoto. Dlaczego powinno jeść się go więcej?