Białko w chorobie Hashimoto - ile go potrzebujesz?

W momencie diagnozy Hashimoto wielu pacjentów stoi przed dylematem “co teraz?” zastanawiając się, jakie zmiany powinni wprowadzić do swojej diety. Studiując temat diety w Hashimoto, często mówi się o eliminowaniu pewnych grup składników takich jak gluten, laktoza, zapominając o równie ważnej kwestii, jaką jest odpowiedni udział białko w diecie pacjentów z chorobą Hashimoto.

Funkcje i źródła białka

Białka budują wszystkie tkanki człowieka i są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania, rozwoju i wzrostu organizmu. Białka regulują metabolizm i funkcje narządów, ich rola polega także na wytwarzaniu enzymów i hormonów.

Zawartość białka jest różna w zależności od produktu. Najlepszym źródłem białka są mięso, ryby, nabiał, jaja i nasiona roślin strączkowych. Średnia zawartość białka w mięsie wynosi między 15-21 %, natomiast w mleku znajduje się 3,5% białka a w serach twarogowych od 5 do 19%. Stosunkowo dużo białka znajdziemy w nasionach roślin strączkowych – 8-20%.

W momencie gdy sięgamy po produkt musimy mieć świadomość, że nie tylko zawartość białka ma znaczenie. Istotnym parametrem jest jego przyswajalność. W przypadku produktów roślinnych jego “wartość biologiczna” jest niższa niż białek pochodzenia zwierzęcego. Co to znaczy w praktyce? Pokarm pochodzenia zwierzęcego jak mięso, ryby, nabiał, jaja zawiera wszystkie niezbędne aminokwasy, w przeciwieństwie do produktów roślinnych (2).

Ile białka potrzebuje osoba z Hashimoto?

Zapotrzebowanie na białko w diecie osoby ze zdiagnozowaną chorobą Hashimoto jest wyższa niż u osoby zdrowej. Aktualne normy żywienia człowieka dla populacji Polski sugerują spożycie białka u osoby zdrowej na poziomie 10-20% energii. U osób z chorobą Hashimoto zaleca się natomiast aby 15-25% energii w diecie pochodziło z białka. Takie zalecenie ma swoje uzasadnienie.

Po pierwsze, białka są niezbędne do produkcji hormonów tarczycy. Z tego względu należy wybierać głównie białko pochodzenia zwierzęcego, tj. pełnowartościowe, gdyż stanowi ono źródło egzogennych aminokwasów, np. tyrozyny. Aminokwas ten jest niezbędny do syntezy hormonów tarczycy, łączy się z jodem i w ten sposób dochodzi do powstania prekursorów hormonów tarczycy.

Białko przyspiesza metabolizm, który zazwyczaj jest zwolniony u tej grupy pacjentów. Jak to się dzieje? W przypadku spożywania większej ilości białka dochodzi do podwyższenia wartości termogenezy poposiłkowej a co za tym idzie całkowitej przemiany materii nawet o 25%.

Istnieją także doniesienia naukowe o hamowaniu wypadania włosów w przypadku zapewnienia odpowiedniej jego podaży w diecie. Wypadanie włosów jest jednym z głównych objawów choroby Hashimoto (3). Zarówno odpowiednia podaż białka, jak i pozostałych makro i mikroelementów w diecie może poprawić jakość włosów. W pełni zbilansowane diety dla osób z Hashimoto i niedoczynnością tarczycy możesz znaleźć w aplikacji Mamhashi.

Źródła białka dla pacjentów z chorobą Hashimoto

Planując swój jadłospis osoba z przewlekłym, autoimmunologicznym zapaleniem tarczycy powinna zadbać o to aby w jej diecie znalazło się białko pochodzenia zwierzęcego, takie jak mięso, jaja oraz ryby. Produkty te dostarczają białko o najwyższej wartości biologicznej a dodatkowo są one źródłem innych, istotnych składników odżywczych. Dobrym źródłem białka dla osób z chorobą Hashimoto są także rośliny strączkowe. Należy jednak pamiętać o eliminacji z jadłospisu soi z uwagi na interakcję soi z lekami stosowanymi w chorobach tarczycy. W diecie należy również ostrożnie planować spożycie mleka i produktów mlecznych, które mimo wysokiej zawartość białka, muszą być często eliminowane ze względu na częste występowanie nietolerancji laktozy w tej grupie. (4)

Podsumowanie

Białko pełni niezwykle ważne funkcje w organizmie. W postępowaniu dietetycznym u osób chorych na Hashimoto należy uwzględnić odpowiednią podaż białka, a dodatkowo białko dostarczane z dietą powinno charakteryzować się wysoką wartością odżywczą. Dobrymi źródłami tego makroskładnika są produkty pochodzenia zwierzęcego, ale warto włączać też wartościowe produkty roślinne. Skomponowane przez specjalistów jadłospisy, w których poziom białka jest na odpowiednim poziomie, dopasowanym do Twojego zapotrzebowania znajdziesz w aplikacji Mamhashi.

Najczęstsze pytania

Ile białka potrzebuje osoba z chorobą Hashimoto?

Zalecenia dla osób z Hashimoto sugerują, aby 15-25% energii w diecie pochodziło z białka – więcej niż standardowe 10-20% zalecane osobom zdrowym.

Dlaczego osoby z Hashimoto potrzebują więcej białka niż osoby zdrowe?

Białko jest niezbędne do produkcji hormonów tarczycy (dostarcza tyrozyny, która łączy się z jodem), przyspiesza metabolizm poprzez termogenezę poposiłkową nawet o 25%, a odpowiednia jego podaż może pomóc ograniczyć wypadanie włosów, częsty objaw Hashimoto. Zbilansowane pod kątem białka jadłospisy znajdziesz w aplikacji Mamhashi.

Jakie są najlepsze źródła białka przy Hashimoto?

Najlepszym źródłem jest białko pełnowartościowe pochodzenia zwierzęcego: mięso (15-21% białka), ryby i jaja, a także nasiona roślin strączkowych (8-20% białka). Warto zachować ostrożność z soją (interakcje z lekami na tarczycę) i nabiałem przy nietolerancji laktozy.

Czy białko roślinne jest tak samo wartościowe jak zwierzęce przy Hashimoto?

Białko roślinne ma niższą wartość biologiczną niż zwierzęce, ponieważ produkty roślinne zwykle nie zawierają kompletu niezbędnych aminokwasów. Białko zwierzęce (mięso, ryby, nabiał, jaja) dostarcza wszystkich aminokwasów egzogennych.

Literatura

Cichosz G. Czeczop H: Kontrowersje wokół białek diety. Pol. Merkur. Lek (Pol. Med. J.), 2013, XXXV/210: 397-401
Heckl S. Reiners C. Buck AK. Schäfer A. Dick A. Scheurlen M: Evidence of impaired carbohydrate assimilation in euthyroid patients with Hashimoto’s thyroiditis. European Journal of Clinical Nutrition (2015), s. 1-7.
Ratajczak A.E. Moszak M. Grzymisławski M.: Zalecenia żywieniowe w niedoczynności tarczycy i chorobie Hashimoto Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne (2017), ISSN 2451–1870 (online); 7(4): s. 305-311.
Zakrzewska E. Zegan M. Michota-Katulska E.: Zalecenia dietetyczne w niedoczynności tarczycy przy współwystępowaniu choroby Hashimoto. Bromatologia i Chemia Toksykologiczna (2015), XLVIII, 2: s.117-127.

O autorze Redakcja

Mamhashi.pl, jeden z wiodących portali gromadzący wiedzę o chorobie Hashimoto, który powstał z myślą o osobach chorych, szukających wsparcia oraz informacji na temat choroby. Artykuły, poradniki i materiały informacyjne są tworzone przez ekspertów w dziedzinach takich jak: endokrynologia, dietetyka i psychologia.